Travma Nedir? Travmatik Stres ve TSSB
Travmanın anlaşılmasında yalnızca yaşanan olayın nesnel büyüklüğü ya da şiddeti belirleyici değildir; kişinin sinir sistemi ve anlam dünyasında bıraktığı iz en az olayın kendisi kadar kritiktir.
Travmanın Kapsamlı Tanımı
Travmanın anlaşılmasında yalnızca yaşanan olayın nesnel büyüklüğü ya da şiddeti belirleyici değildir; kişinin sinir sistemi ve anlam dünyasında bıraktığı iz en az olayın kendisi kadar kritiktir. Nitekim potansiyel olarak travmatik olaylarla karşılaşan herkes Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) geliştirmemektedir. Dünya Sağlık Örgütü de büyük çoğunluğun bu tür olayların ardından klinik düzeyde TSSB geliştirmediğini kayıt altına almaktadır.
TSSB Belirti Kümeleri
Klinik literatürde TSSB belirtileri dört temel kümede ele alınmaktadır:
**İstemsiz Yeniden Yaşantılama:** Flashback, kabus ve araya giren (intrüzif) anılar
**Kaçınma:** Tetikleyici uyaranlardan, mekânlardan ve konu üzerine konuşmaktan uzak durma
**Düşünce ve Duygu Değişimleri:** Olumsuz inançlar, yoğun suçluluk duygusu ve duygusal yabancılaşma
**Artmış Uyarılmışlık:** Sürekli tetikte olma, irritabilite, dikkat güçlüğü ve uyku bozuklukları
Travma Çalışmasının Hedefi
Travma odaklı terapinin amacı yaşanan deneyimi 'unutturmak' değildir. Temel hedef; anının bedende ve duygusal alanda yarattığı taşmayı azaltmak, geçmiş deneyimle güvenli bir temas kurabilmek ve kişinin bugününü daha özgür ve işlevsel biçimde kurmasına alan açmaktır.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; profesyonel destek yerine geçmez.